Wymogi procesu decyzyjnego UE i rola administracji narodowych

Unia Europejska nie narzuca modelu działania administracji narodowych. Jednakże wpływ prawa wspólnotowego i ciągle poszerzający się zakres współpracy administracji narodowych między sobą i z administracją unijną wywierają rosnący wpływ’ na ich funkcjonowanie: „JE istocie, nikt nie potrafi powiedzieć precyzyjnie, gdzie wpływ UE na administracje narodowe się zaczyna i gdzie się kończy”.10 Zobowiązania narodowych administracji wobec Unii mają przy tym charakter nie tylko ogólnych norm czy zasad, ale także regulacji obligatoryjnych. I tak np. art. 10 Traktatu WE zobowiązuje państwa członkowskie do zapewnienia skutecznego wykonania aktów’ prawa UE na gruncie krajowym oraz niezakłócania jej systemu instytucjonalnego i równowagi finansowej.11

Oznacza to, że w polskiej administracji musi nastąpić tzw, europeizacja jej obowiązków, polegająca na takim kształtowaniu krajowego systemu prawnego, aby byt on w’ każdym momencie zgodny z prawem unijnym oraz aby w wyniku implementacji aktów tego prawa nie następowało jego niepożądane rozregulowanie. Niedopełnienie (zaniechanie, opóźnienie) obowiązków wdrożenia prawa wspólnotowego może mieć finał w Europejskim Trybunale Sprawiedliwości lub w sądach krajowych.

Unia Europejska jest organizacją ponadnarodową z rozbudowanym systemem instytucjonalnym, opartą na prawie i tworzącą nowe prawa mające pierwszeństwo i bezpośrednią stosowalność na całym terytorium Unii oraz posiadającą własny system jurysdykcji i zasobów własnych (budżet) oraz wspólną walutę. Administracja UE (tzw. biurokracja brukselska), tak chętnie krytykowana, jest uważana przez fachowców za dobrze zarządzaną i nadzwyczaj wydajną. Czy nam się to podoba czy nie, rytm pracy polskiej administracji będzie w rosnącym stopniu regulowany rytmem pracy administracji unijnej, której część stanowić będą zresztą oficjalni i kontraktowa urzędnicy polscy.

System decyzyjny Unii jest złożoną i przemyślaną kombinacją interakcji państw członkowskich (Rada Europejska i Rada UE) oraz instytucji wspólnotowych (Komisja, Parlament, Trybunał). Działania uczestników systemu są ściśle określone przez traktaty, bardziej i mniej formalne procedury oraz tzwc porozumienia międzyinstytucjonalne. Z tych powodów uczestnictwo w systemie decyzyjnym UE nie jest proste, wymaga aktywności i wytężonej pracy wszystkich uczestników. W przypadku nowych członków’ możemy mówić o lawinowym wręcz przyroście zadań i związanych z tym wyzwali politycznych, organizacyjnych (logistycznych), konceptualnych, a także budżetowych. Jak wspominał w rozmowie z Autorem na początku 1996 r. jeden z głównych uczestników austriackiego procesu akcesyjnego, przedstawicie! jednej z najstarszych i najsprawniejszych biurokracji europejskich: „wejście tr rytm i tempo pracy machiny brukselskiej było dla nas traumatycznym doświadczeniem”’.

Leave a Reply