Kategorie

Teorie zależności

Z kolei teorie zależności (hiszp. teoria de la depedettcia) zakwestionowały zasadność rozpatrywania rozwoju z perspektywy społeczeństw zachodnich. Zrodziły się one wśród lewicowej inteligencji Ameryki Łacińskiej jako sprzeciw wobec zbyt optymistycznych zapowiedzi teorii modernizacji, które rzadko znajdowały potwierdzenie w Trzecim Święcie. Później podejście to stało się popularne także na Zachodzie i rozwijano je w odniesieniu do innych regionów pozaeuropejskich. Kontekst historyczny teorii zależności tworzyło niepowodzenie protekcjonistycznych programów rozwojowych zalecanych przez Zachód krajom latynoskim w latach 50. i 60., kryzys ortodoksyjnego marksizmu wywołany przez destabilizację, rewolucje w Chinach i na Kubie oraz jednostronność teorii modernizacji, krytykowanych za propagowanie ideologii pod szyldem nauki.3 Kluczowe założenie teorii zależności przyjmuje, że najważniejszym źródłem zapóźnienia państw Trzeciego Świata jest ich podrzędne usytuowanie wobec kapitalistycznego „centrum” – USA i Europy Zachodniej. Wspólnym mianownikiem różnych odmian tych teorii stały się tezy przyjmujące, że ingerencja Zachodu zakłóciła dynamikę rozwoju krajów pozaeuropejskich w sposób niezgodny z ich interesami, wzorami kultury, tradycjami i wartościami. Państwa „centrum” różnymi metodami narzuciły krajom Trzeciego Światu rolę „peryferii” (głównie zaplecza surowcowego i dostawcy taniej siły roboczej) światowego kapitalizmu, podporządkowując ich rozwój swoim celom oraz korzyściom.“

Leave a Reply