Kategorie

Podstawy systemu ochrony praw człowieka w Unii Europejskiej

Podczas „szczytu” Unii Europejskiej w Nicei w dniach 6-8 grudnia 2000 r. uroczyście ogłoszono unijną Kartę Praw Podstawowych.1 Akt ten zawiera wszystkie kategorie praw: osobiste, polityczne, socjalne, kulturalne i ekonomiczne, a jego przyjęcie ma wzmocnić ochronę praw człowieka w UE.

Głosy o potrzebie opracowania takiego dokumentu podnosiły się już w latach 70., jednak prace nad stosownym projektem rozpoczęto dopiero w czerwcu 1999 r. podczas „szczytu” w Kolonii. Kilka miesięcy później powołany został Konwent,” któremu postawiono za cel opracowanie projektu Karty w terminie do grudnia 2000 r.3

Niezwykle istotna jest kwestia charakteru prawnego Karty. Początkowo większość państw opowiadała się za jej przyjęciem w formie deklaracji – tak np. brytyjski premier Tony Blair stwierdził 14 listopada 2000 r„ iż Karta jest jedynie

W skład Konwentu wchodziły 62 osoby: przedstawiciele rządów państw członkowskich. Komisji Europejskiej, Parlamentu Europejskiego i parlamentów krajowych. W charakterze obserwatorów w pracach brali udział reprezentanci Trybunału Sprawiedliwości i Rady Europy (w tym jeden sędzia Trybunału Praw Człowieka w Strasburgu). Przewodniczył Roman Herzog, były prezydent RFN. Podczas prac swoje zdanie na temat Karty wypowiedziały także państwa kandydujące do Unii (w tym Polska) oraz organizacje pozarządowe.

Konwent zadanie swoje wypełnił wcześniej i już 2 października 2000 r. została ogłoszona ostateczna wersja projektu Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej. oświadczeniem dotyczącym głównego kierunku polityki unijnej. Nie brak było jednak głosów opowiadających się za wiążącym – przynajmniej w przyszłości – charakterem Karty: kanclerz Niemiec Gerhard Scłiróder powiedział 14 października 2000 r., że będzie ona stanowiła jedną z części konstytucji europejskiej w podobnym tonie wypowiadał się Carlo Azeglio Ciampi, prezydent Włoch. Podczas „szczytu” w Nicei Karta została proklamowana jako deklaracja, a definitywna decyzja, czy będzie ona miała charakter prawnie obowiązujący została odłożona do czasu planowanej na 2004 r. Konferencji Międzyrządowej. Pomimo tego jest uwzględniania przez judykaturę unijną,4 jak również przesądzone wydaje się jej włączenie do przyszłej konstytucji europejskiej. (Projekt konstytucji zaprezentowany na „szczycie” w Salonikach zawiera jako drugi rozdział inkorporowaną w całości Kartę Praw Podstawowych.)5

Leave a Reply