Kategorie

Obiegowe prawdy o psychice Europejczyków

Kagan podważa obiegowe prawdy o psychice Europejczyków, np. tę, że europejska cierpliwość wobec przemocy ma źródło we własnej przeszłości. Nie jest tak, że Europejczycy zdolni są znieść więcej, ponieważ wńcle już wycierpieli. Autor redukuje to do zwykłego strachu przed tyranem, mającego swe źródło w słabości. To nie koniec tego rodzaju ocen – autor tłumaczy rozdżwięk między USA i Europą zwykłymi ludzkimi emocjami. To zawsze silny, a nie słaby, stara się znaleźć rozwiązanie problemów, gdyż zdaje sobie sprawę ze swoich możliwości i potencjału. Dlatego Europejczycy wolą „miękkie” wyzwania na miarę ich sit, jak np. ochrona środowiska, bieda, emigracja. Potwierdzają to badania: Europejczycy w mniejszym stopniu niż Amerykanie martwią się zagrożeniami współczesnego świata takimi, jak reżim Saddama Husajna i nie zakładają, że mogą mieć swój własny „I1 września”. Skoro stosunki międzynarodowe można zredukować do prostej psychologii ulicy, można by zadać autorowi pytanie: czy przypadkiem nie jest w naturze silniejszego szukać zaczepki dla samej tylko demonstracji własnej siły?

Kagan nie jest konsekwentny w odwoływaniu się do siły i słabości jako źródeł transatlantyckiego rozdźwięku. Nie tylko nakłady na zbrojenia przekształcają się z czasem w określony model mentalności, ale i świadomie wybrana i głoszona ideologia. W rozdziale zatytułowanym „Postmodernistyczny Raj” autor zarzuca Europie kupczenie ideologią. Ta, którą obecnie głosi jest wyrazem kupieckiej kalkulacji, gdyż opłaca się korzystać z darmowej ochrony światowego hegemona, tak jak kiedyś USA korzystały z ochrony floty brytyjskiej w rejonie Atlantyku i Karaibów. Źródłem rozdźwięku jest także zwykły, ludzki brak ambicji u Europejczyków oraz nadmierna ambicja Amerykanów do posiadania coraz więcej. Europejczyków paraliżuje pamięć nieszczęść (znowu sprzeczność w wywodach autorskich), jakie sprowadziły na nich wojny i prowadzi do świadomego odrzucenia militarystycznej przeszłości, szczególnie koncepcji równowagi sił, jaka kierowała polityką zagraniczną państw europejskich od pokoju westfalskiego w 1648 r.

Leave a Reply