Jak powstawał rynek wewnętrzny we Wspólnotach?

Cel utworzenia w’spó!nego rynku został zawarty już w Traktacie o utworzeniu Europejskiej Wspólnoty Gospodarczej z 1957 r. W późniejszym okresie kraje członkowskie ograniczały się jednak zaledwie do utworzenia unii celnej.9 Istniało wiele powodów, które zakłócały wymianę towarów i czynników produkcji. Dotyczyło to głównie kwestii zróżnicowania standardów narodowych, ograniczania dostępu do rynków narodowych dla przedsiębiorstw z zagranicy oraz dyskryminowania podmiotów biorących udział w procedurach przetargowych. Taka sytuacja powodowała, iż osiągnięcie wspólnego rynku stawało się bardzo trudne. Dodatkowo widoczne było pogorszenie konkurencyjności gospodarki europejskiej względem amerykańskiej oraz japońskiej. Wszystko to powodowało, że proces integracji nie postępował znacząco naprzód.10

Stało się to inspiracją do podjęcia działań zaradczych przez Wspólnoty Europejskie, nasilających się zwłaszcza w latach 80. W czerwcu 1985 r. opublikowana została Biała Księga Komisji Europejskiej w sprawie utworzenia jednolilego rynku wewnętrznego. Nakreślono w niej strategię dojścia do tego rynku przed końcem 1992 r. Zawierała ona blisko trzysta wytycznych, których realizacja miała umożliwić krajom Wspólnoty osiągnięcie prawdziwego wspólnego

Dotyczyło to głównie znoszenia barier taryfowych w handlu oraz uzgadniania wspólnych stawek celnych w stosunku do krajów trzecich. Jej generalnym założeniem było odejście od szczegółowej harmonizacji prawa – w ramach jednolitego rynku miała się dokonywać przede wszystkim harmonizacja funkcjonalna, odwołująca się do zasady wzajemnego uznania.

Tam, gdzie nie można było skorzystać z zasady wzajemnego uznania, zastosowano tzw. Nowe Podejście do Technicznej Harmonizacji i Normalizacji. W praktyce oznacza ono, iż Rada określała w formie dyrektyw tylko podstawowe, ogólnie sformułowane wymogi bezpieczeństwa i zdrowia, ochrony środowiska oraz konsumentów. Szczegóły techniczne natomiast miały być zawarte w odpowiednich normach europejskich.

Realizacja wytycznych Białej Księgi nastąpiła w 1987 r., wraz z wejściem w życie Jednolitego Aktu Europejskiego (JAE). Rynek wewnętrzny uzyskał wówczas wymiar wspólnotowy, który został jeszcze bardziej wzmocniony poprzez Traktat z Maastricht z 1992 r. i Traktat Amsterdamski z 1997 r. Zasadnicza większość decyzji podejmowanych przez Radę UE, dotyczących problematyki rynku wewnętrznego, miała zapadać kwalifikowaną większością głosów.11 Odstępstwa od tej zasady dotyczą przede wszystkim polityki podatkowej, przepływu osób oraz interesów i praw pracowników.

Leave a Reply